Kwetsbaarheid en liefde als motor van authentiek leiderschap

“Is het voldoende veilig voor iedereen? Dat bewaken is mijn hoofdopdracht en die van HR. Of misschien meer nog mijn levenswerk,” aldus Joost Callens (Durabrik) tijdens een bijzonder gesmaakt seminarie over authentiek leiderschap georganiseerd door ITAM en Empathos. “Als het veilig is, dan ontwikkelen mensen zich en krijg je vertrouwen in je organisatie.” Meer dan 100 mensen tekenden in op het seminarie en waren ook effectief aanwezig in de inspiratieruimte van Durabrik.

Kwetsbaarheid blijft centraal staan in het leiderschap van Durabrik. En als concentrische cirkels rond Callens’ persoonlijke ontwikkeling krijgen medewerkers alle kansen om te groeien, worden klanten persoonlijk en inspirerend aangesproken en zet Durabrik zich in om van de wereld een betere plek te maken. Het klinkt klef en in zijn uiteenzetting voel je Callens ook worstelen met de juiste manier om dit verhaal over te brengen. Niet te serieus, maar ook niet te relativerend. Niet te passioneel maar ook niet te zakelijk. Juist dat zoeken gaf zijn verhaal de kracht van doorleefdheid en dus authenticiteit.

Kwetsbaarheid stond ook centraal in de academische duiding van de concepten authentiek leiderschap en leiderschapsontwikkeling door Dr. Hannes Leroy, verbonden aan Antwerp Management School, Johnson School of Business  en IESEG Business School en mede-oprichter van Empathos. “Voor mij is de kern van authentiek leiderschap kwetsbaarheid. Da’s de weg om trouw te blijven aan jezelf, aan anderen en aan collectieve waarden.” Die kwetsbaarheid ontwikkel je door zelfbewustzijn en hanteer je door zelfregulatie. “Transformationeel leiderschap, situationeel leiderschap, … ga zo maar door, ze hebben allen hun gelijk in een bepaalde context. Het probleem is dat we dagdagelijks terugvallen op onze automatische piloot. Het is enkel door ons daarvan bewust te worden dat je keuzevrijheid verwerft. Dat is authenticiteit en meta-analyses tonen aan dat dit het meest werkt.”

“Hoe geraak je dan van die “ik ren dus ik ben”-ingesteldheid die ons zo typeert naar een hoger bewustzijn? Hoe vermijd je dat je automatische piloot je in de afgrond van angst, depressie, burn-out rijdt?” Drs. Bjorn Prins, o.m. oprichter van ITAM, reikte vanuit zijn praktijk van mindfulness een belangrijke component aan. “Mindfulness zorgt voor psychologische flexibiliteit en dus voor welzijn, betrokkenheid, performance.” De deugden zijn genoegzaam bekend en ondertussen ook wetenschap gevalideerd. Maar het werd wel heel gepolijst en clean voorgesteld alsof je van mindfulness alle heil kunt verwachten in organisaties. Leroy vulde aan met authentieke leiderschapsontwikkeling, hoe je met ervaringsgerichte technieken mensen op een veilige manier zichzelf kunt laten ontdekken. Maar de scepsis bleef. Pedro De Bruyckere, formuleerde het treffend vanuit het publiek: “Authentiek zijn op de werkplek? Yeah right.” 

Om hierop te repliceren was Wouter Torfs (Torfs Schoenen) juist gecast. Hij maakte de cirkel rond. “Ik kijk nu met de lens van liefde naar mijn werknemers. Dat verandert veel. Dan doe je een beroep op het potentieel van je mensen. Ze krijgen de opdracht om zich te ontwikkelen als mens in de volledige zin van het woord. Als je mensen vertrouwt, dan krijg je het ook terug.” Ongeduld en ongedurigheid zijn vijanden van authentiek leiderschap. “Vroeger was ik vooral met de horizontale dimensie bezig. Hoe communiceer ik beter? Hoe ga ik met het personeel om? Nu telt voor mij het verticale. Ik heb leren leven met wat ik niet kan en zoek vooral verdieping. Ons bedrijf maakt dezelfde evolutie door: 20 jaar geleden was het klantgerichtheid, nu is het “360° zorgzaamheid leidt naar 360° winst“.

De boodschap kwam aan. Je kon een speld horen vallen als hij vertelde over de weg die hij en zijn bedrijf de voorbije twintig jaren afgelegd hebben. “Ik ben twintig jaar geleden in het water gesprongen en ik ben er nog altijd mee bezig. Het heeft tijd nodig. En ik nodig je uit om jezelf die tijd te gunnen. Zwemmen onder water is voor mij meer en meer de essentie van het leven. Misschien is dat ons lot als mens om onszelf steeds beter te leren kennen.” Nog beklijvender werd het als hij zijn onzekerheid over authenticiteit deelde met het publiek: “Kan je aan je medewerkers zeggen dat je aan de rand van een burn-out staat? Betekent authenticiteit dat je zegt aan je personeel dat je niet gelooft in de toekomst van je bedrijf? En ik zie soms wel welke processen zich afspelen tussen mensen, maar wanneer moet je dat benoemen?”

Of anders gezegd: authentiek zijn is één ding, authentiek verantwoordelijk zijn iets heel anders. “Het komt er dan ook op aan om strategisch handig te zijn, maar terzelfdertijd spiegels op te zoeken. Ik bescherm mezelf ook door me regelmatig terug te trekken in een groepje van collega-ondernemers waarin alles gezegd wordt. Ook dat ik bv. overal opdraaf op TV en zo, en dat ik mezelf aan het verliezen ben.”

Slotsom? “Het is een worsteling. Je kan niet zomaar altijd jezelf zijn. Zodra dat je jezelf vindt mag je daaraan ook niet vasthouden, omdat je dan opnieuw muurtjes bouwt. Daarom is het zo belangrijk om liefde, vertrouwen te ontwikkelen en te geven. ” En daarmee was de  cirkel rond. Een rijke avond met ervaren bedrijfsleiderschap en jeugdig “sturm und drang”

Nog een persoonlijke beschouwing: ik volg Torfs & Callens nu al een tijdje op hun weg en ik stel vast dat hun verhaal steeds doorleefder wordt en dieper persoonlijk en organisationeel verankerd is. Geen wonder dat de zaal vol zat zonder al te veel reclame. Authenticiteit werkt magnetisch.

Any comment?

Advertisements

About Koen Marichal

Director Future Leadership Initiative at Antwerp Management School
This entry was posted in 1. Connection & benevolence, 14. Authenticity & integrity, 16. Spirituality & sustainability, 8. Development & mindset, Comments & events, Dutch and tagged , , , , , , , , . Bookmark the permalink.

9 Responses to Kwetsbaarheid en liefde als motor van authentiek leiderschap

  1. Weer een prachtige bijdrage Koen. En ik geloof ook dat Joost Callens en Wouter Torfs ‘het’ hebben. Je kwetsbaar durven opstellen is inderdaad niet altijd zo eenvoudig en je blijft worstelen met de vraag ‘tot hoever kan/mag ik mijn medewerkers’ daarmee belasten. Nochtans is het belangrijk om door hen ook als authentiek beleefd te worden. waarschijnlijk ken je de TED Talk ‘De kracht van kwetsbaarheid’ wel van Brené Brown. Mocht dit niet het geval zijn, hierbij de link: http://www.ted.com/talks/lang/nl/brene_brown_on_vulnerability.html
    Hartelijke groet en een prettig WE,
    Joan

  2. Super Koen! Ik ben net het boek aan het lezen van Brené Brown, de Kracht van Kwetsbaarheid, wow! Ook het TED filmpje van Brené Brown is wow!

  3. Sabine says:

    Inspirerende post, Koen! Bedenking die ik me maak is of zich kwetsbaar opstellen in grote organisaties en/of lager dan de top op eenzelfde krachtige manier zou werken dan in deze twee voorbeelden.

    • Is een leuke onderzoeksvraag :). Mijn persoonlijke overtuiging én ervaring is driewerf ja. Maar kwetsbaarheid hoeft niet altijd zo’n heel dramatische lading te hebben. Uit onderzoek weten we dat “self-disclosure” (een stukje private zelf publiek maken) vertrouwen genereert. En dat kan in kleine beetjes: een leidinggevende die aan het begin van een functioneringsgresprek zegt dat hij een moeilijke dag heeft, jezelf op een persoonlijke manier voorstellen in een kennismakingsrondje tijdens een meeting, je gevoel durven benoemen op een belangrijk moment ….

  4. wouter torfs says:

    Bedankt voor je mooie verslag Koen! Het was weer een avond van ‘mensen van goede wil’ en daardoor alleen al een stap in de goede richting!

  5. Bedankt voor het verslag! Op die manier neem je ook iets mee als je er niet bij bent geweest.

  6. Kristel says:

    Dank je, Koen, voor je verslag! De getuigenissen van Callens en Torfs waren inderdaad inspirerend. Voor mij was het een “eye opener” om van zulke voorbeelden te horen dat je als leidinggevende wel degelijk jezelf mag zijn. Maar, dat er grenzen aan zijn, is ook een terechte kanttekening.

  7. Pingback: Artikelen over het veranderen van systemen/mensen/gedrag die me troffen. « De lerende docent.

  8. Heidi says:

    Wat een heldere uiteenzetting van wat er tijdens het seminarie voorbijkwam, Koen. Zeer welkom naast de aantekeningen die ik kwistig heb gemaakt. Voor mij was het een genot om Joost en Wouter nu eens in het ‘eggie’ te horen. Het was de rit van 3 uur vanuit het westen van Nederland meer dan waard.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s